Poród przedwczesny

Poród przedwczesny może stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia a nawet życia dziecka, które nie jest jeszcze w pełni przygotowane do życia poza łonem matki. Dowiedz się jakie czynniki zwiększają ryzyko porodu przed nadejściem właściwego terminu.

Konsultacja merytoryczna: lek. med. Paweł Palacz, ginekolog, położnik

Na przestrzeni ostatnich 20 lat obserwuje się wzrost liczby porodów zakończonych przedwcześnie. Wiąże się to między innymi z faktem, że wiek kobiet decydujących się na urodzenie pierwszego dziecka stale rośnie. Do co raz częstszych należą też ciąże mnogie, które często rozwiązywane są z przyczyn medycznych przed terminem.

Kiedy poród jest przedwczesny?

Poród uznaje się za przedwczesny, gdy nastąpi on pomiędzy 22. a 37. tygodniem ciąży, liczonej od pierwszego dnia wystąpienia ostatniej miesiączki. Po 37. tygodniu ciąży poród uznawany jest za terminowy. Czasami przyjmuje się również, że z przedwczesnym porodem mamy do czynienia jeżeli waga dziecka mieści się w przedziale od 500 do 2500 g. To kryterium może jednak być mylące dla tego głównie pod uwagę bierze się termin porodu.

Poród może być:

  • skrajnie przedwczesny – jeżeli nastąpił przed 28 tygodniem;

  • bardzo przedwczesny – jeżeli nastąpił pomiędzy 28. a 32. tygodniem;

  • umiarkowanie przedwczesny – jeżeli nastąpił między 33. a 36. tygodniem ciąży.

Jakie są ryzyka związane z porodem przedwczesnym?

Od tego, w którym tygodniu ciąży nastąpił poród zależą szanse wcześniaka na przeżycie oraz powikłania jakie mogą go dotknąć. Im bliżej właściwego terminu poród następuje, tym większe szanse, że dziecko będzie żyło i zdrowo się rozwijało w przyszłości.

Z powodu zbyt wczesnych narodzin dziecko może mieć nie w pełni rozwinięty układ oddechowy i układ odpornościowy. Wskutek tego wcześniak jest bardziej niż dzieci urodzone we właściwym terminie, narażony na niebezpieczne infekcje wirusowe i bakteryjne.

U dzieci urodzonych przedwcześnie, częściej niż u pozostałych diagnozuje się retinopatię, czyli chorobę oczu spowodowaną niedojrzałością naczyń krwionośnych siatkówki, niedokrwistość czy bezdech.

Szczególnie zagrożone są dzieci skrajnie przedwcześnie urodzone. Te właśnie stanowią grupę o najwyższej śmiertelności i są narażone na zaburzenia rozwoju intelektualnego czy układu nerwowego.

Najczęstsze przyczyny bezpośrednio prowadzące do porodu przedwczesnego

  • przedwczesne skurcze macicy;

  • przedwczesne odejście płynu owodniowego;

  • przedwczesne zakończenie ciąży ze wskazań medycznych z powodu choroby matki lub płodu

  • niewydolność szyjki macicy czyli przedwczesne skracanie się szyjki macicy. 

Mogą to być reakcje na :

  • infekcje

  • zaburzenia łożyskowe

  • zaburzenia immunologiczne lub hormonalne.

Czynniki ryzyka porodu przedwczesnego

Istnieje bardzo wiele różnych czynników powodujących ryzyko porodu przedwczesnego. Oprócz medycznych, mogą to być również czynniki społeczne i psychologiczne.

  • Niski status ekonomiczny matki - Niskie dochody zwykle wiążą się również z gorszymi warunkami socjalnymi. Ciężka fizyczna praca, niewłaściwa dieta, niska masa ciała przed ciążą mają bardzo negatywny wpływ na przebieg ciąży.

  • Wiek kobiety – optymalnym, pod względem biologicznym, wiekiem na urodzenie pierwszego dziecka jest pomiędzy 18 a 30 rokiem życia. U kobiet poniżej 18 roku życia oraz u kobiet powyżej 40 roku życia, które pierwszy raz są w ciąży częściej notuje się przypadki porodów przedwczesnych.

  • Przebieg wcześniejszych ciąż – szczególnie narażone na poród przedwczesny są kobiety, które doświadczyły wcześniej poronienia lub porodu przedwczesnego albo urodziły martwe dziecko.

  • Używki -  w ciąży papierosy, narkotyki są surowo zabronione.

  • Choroby matki – ryzyko porodu przedwczesnego jest większe u kobiet cierpiących z powodu chorób przewlekłych takich jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, choroby układu sercowo - naczyniowego, wątroby lub nerek. Niebezpieczne są także choroby zakaźne takie jak odra, różyczka czy toksoplazmoza.

  • Nadmiar pracy i stres –zbyt dużo pracy, nie tylko fizycznej, oraz towarzyszący jej stres mogą być powodem porodu przedwczesnego. Odpowiednia ilość odpoczynku w ciąży jest niezbędna.

  • Wady ginekologiczne -  niewydolność szyjki macicy, mięśniaki, przegrody.

  • Ciąża wielopłodowa.

Jak uniknąć porodu przedwczesnego?

W przypadku stwierdzenia istnienia czynników ryzyka porodu przedwczesnego, zaleca się jak najwięcej wypoczynku, unikania wysiłku fizycznego oraz stresu. Zdarza się, że kobieta musi pozostawać w łóżku.

Jeżeli nie do końca udało się wyeliminować czynników ryzyka, kobieta powinna zachować szczególną czujność i udać się do szpitala niezwłocznie po zaobserwowaniu pierwszych symptomów porodu przedwczesnego. Im wcześniej zostanie udzielona jej pomoc tym większa szansa na spowolnienie akcji porodowej. W szpitalu podane zostaną dożylnie leki hamujące skurcze macicy oraz, na wszelki wypadek, stymulujące rozwój płuc dziecka.

Zindywidualizowana opieka medyczna

Z uwagi na mnogość czynników mogących prowadzić do porodu przedwczesnego nie ma jednego stałego protokołu postępowania medycznego. Zalecenia oraz leczenie farmakologiczne dobierane są z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb pacjentek. Kobiety, których ciąża jest zagrożona porodem przedwczesnym powinny być pod opieką specjalistycznych klinik.

Na szczęście, mimo wzrostu liczby porodów przedwczesnych, zmniejsza się śmiertelność wcześniaków. Co raz częściej dzieci urodzone przedwcześnie rozwijają się nie gorzej niż dzieci urodzone w terminie. Dzieje się tak dzięki dużemu postępowi w tej gałęzi medycyny oraz co raz powszechniejszemu dostępowi do nowoczesnego sprzętu medycznego.

Podobne artykuły

Kobieta w ciąży leży na łóżku w gabinecie lekarskim. Obejmuje brzuch obiema rękami. Lekarz stoi obok, trzyma w jednej ręce niebieską deskę z kartką, a w drugiej długopis. Kobieta jest ubrana w granatową koszulę i oliwkowe spodnie. Lekarz jest ubrany w biały kitel, koszulę i krawat, a na szyi ma stetoskop. Z tyłu w szafce stoją niebieskie, białe i szare segregatory. Czytaj więcej

Wskazania do cesarskiego cięcia

W Polsce niemal co trzeci poród odbywa się przez cesarskie cięcie. Dowiedz się, jakie są najczęstsze wskazania medyczne do tego zabiegu.

Kobieta w ciąży siedzi na szarej kanapie. Patrzy na dorosłego. Obejmuje rękami swój brzuch. Dorosły ma niebieską koszulę. Kobieta ma białą podkoszulkę. Obok niej leży szara poduszka. Czytaj więcej

Niewydolność szyjki macicy w ciąży

Jedną z najczęściej występujących przyczyn porodu przedwczesnego jest niewydolność szyjki macicy. Odpowiednio wcześnie zdiagnozowana, może być jednak skutecznie leczona. Dowiedz się, jak.

Kobieta w ciąży leży na niebieskiej kanapie bokiem. Jedną ręką trzyma się za głowę, a drugą za brzuch. Ma na sobie białą bluzkę i koszulę w szaro-czerwono-czarną kratkę. Czytaj więcej

8 groźnych objawów w ciąży

Mdłości, bóle pleców czy nadmierna senność to zwykłe niedogodności, towarzyszące kobietom w ciąży i nie budzące niepokoju. Jednak niektóre objawy, które mogą pojawić się w tym okresie, wymagają natychmiastowej ...

Kobieta w ciąży stoi przy oknie. Obiema rękami podtrzymuje brzuch. Jest ubrana w białą podkoszulkę i białą rozpiętą koszulę. Patrzy się na swój brzuch. Czytaj więcej

Ciąża po 35. roku życia, czyli późne macierzyństwo

Z roku na rok Polki coraz później podejmują decyzję o macierzyństwie. Piszemy z jakimi konsekwencjami się to wiąże.

Kobieta w ciąży siedzi w gabinecie lekarskim. Obok stoi lekarz i pokazuje jej badania na kartce. Kartka jest przypięta do niebieskiej teczki. Kobieta obejmuje swój brzuch rękami i uśmiecha się. Na włosach ma opaskę. Jest ubrana niebieskie jeansy i biało-różową koszulę w paski. Pani doktor ma biały kitel i stetoskop na szyi. Za nimi stoi szafka z niebieskimi i białymi segregatorami. Czytaj więcej

Jak wybrać ginekologa prowadzącego ciążę

Czym się kierować przy wyborze lekarza prowadzącego ciążę? Na co zwrócić uwagę podczas pierwszych wizyt? Podpowiadamy.

Kobieta w ciąży stoi w czerwonej sukience trzyma splecione ręce na brzuchu. Na palcu wskazującym prawej ręki ma pierścionek. Czytaj więcej

Choroby groźne w czasie ciąży

Większość chorób, na które może zapaść przyszła mama, jest zupełnie bezpiecznych dla rozwijającego się w jej brzuchu maleństwa. Jednak niektóre z nich mogą stanowić realne zagrożenie. Przeczytaj, jak się ...

Nasze produkty

Ja obecnie mam ryzyko przedwczesnego porodu i tak czytając artykuł jest to ryzyko skrajnie przedwczesnego porodu póki co.... Mam jednak ogromna nadzieję że donoszę ciążę i Malutka urodzi się w terminie.
Evelin
Mi groził przedwczesny poród. Szybko mi się skracała szyjka macicy. Brzuch mi się robił twardy i nisko zszedł. Kilka razy trafiłam do szpitala podczas ciąży. Pamiętam za którymś razem pobtu w szpitalu miałam już 4 centymetry rozwarcia ale było jeszcz...
aneta7734
ja w 1 ciazy miałam łozysko przodujace centralnie.plod praktycznie przez caly czas byl polozony poprzecznie i trzymałam sie dzielnie. kiedy obrocila sie glowka w dol lozysko zaczelo sie odrywac i z krwawieniem trafilam doszpitala i urodzilam przez cc...
olekxpp